Eenzaamheid – een poort naar werkelijk samenzijn
Wie het pad van bewustwording loopt, komt ontegenzeggelijk met eenzaamheid in aanraking.
Zeg ik maar vast voor mijn eigen ‘gemoedsrust’😇.
Want ja – zeker wanneer ik naar mijn eigen pad kijk – is dit een rode lijn.
De minderheid die kijkt
Wie het pad van zelfonderzoek bewandelt, behoort vroeg of laat tot een minderheid. Zeker wanneer dit al op jonge leeftijd begint. Er zijn genoeg mensen die zeggen dat ze aan zelfonderzoek doen, maar waarbij dit vooral zichtbaar is als een gepresenteerd, opgepoetst beeld naar de buitenwereld.
Wanneer het er werkelijk op aankomt – wanneer oude patronen, schaduwkanten en pijnlijke waarheden gezien willen worden – blijkt de groep die daartoe bereid is opvallend klein. Het één is niet beter dan het ander, maar dit is wel wat ik waarneem.
Zoals ik ernaar kijk, kunnen we de wereld om ons heen zien als een directe afspiegeling van onze innerlijke werelden.
Kijk vervolgens even om je heen zou ik zeggen…
Kiezen voor wat klopt
Zelf ben ik selectief in wie ik toelaat. Ik heb geen zin me te omringen met drama of contacten te onderhouden die niet voedend zijn. Hoewel dat eenzaamheid tot gevolg heeft gehad, kies ik nog altijd 100/100 keer daarvoor, dan iets te onderhouden wat niet passend voelt. Niet in balans is.
De lagen van eenzaamheid
Wanneer ik kijk naar de eenzaamheid die ik onderweg tegenkom, valt het me op dat het zich niet op één manier aandient. Eerder in lagen. Sommige herkenbaar en alledaags, andere stiller en moeilijker te duiden.
Disclaimer: ik zal ongetwijfeld niet het gehele ‘spectrum’ van eenzaamheid onder woorden kunnen brengen, maar we gaan een poging doen.
Wanneer ontmoeting uitblijft
Dit is misschien wel de meest herkenbare. Alleen zijn tussen mensen.
Aanwezig zijn in groepen, systemen of werkomgevingen, en toch het gevoel hebben niet werkelijk ontmoet te worden. Niet omdat mensen er niet zijn, maar omdat er geen resonantie ontstaat.
Hier gaat het over het ontbreken van wederkerigheid.
Eenzaamheid op existentieel niveau
Daaronder ligt een diepere laag.
Het besef dat je de wereld op een andere manier waarneemt.
Dat je vragen stelt die niet vanzelfsprekend gedeeld worden. Dat je gevoelig bent voor wat niet uitgesproken wordt, terwijl de omgeving vooral gericht is op vorm, functie en doorgaan.
Het is het alleen staan in een wereld waarin niet iedereen hetzelfde innerlijke pad bewandelt. Niet beter. Niet slechter. Maar anders. En dat verschil kan voelbaar zijn in alles: in gesprekken, in tempo, in wat wel en niet wordt gezien.
Je zou kunnen zeggen: eenzaamheid op existentieel niveau
Loslaten van identificaties
Wanneer bewustwording zich verder verdiept, kan er nog een andere vorm van eenzaamheid ontstaan. Niet omdat je verder van mensen af komt te staan, maar omdat oude identificaties losser worden. Je past niet meer vanzelfsprekend in rollen, overtuigingen of groepsvelden waar je eerder in mee bewoog. Dat geeft ruimte, maar ook leegte. Je staat losser. Vrijer. En soms ook onthecht op een manier die nog geen nieuwe bedding heeft gevonden.
De laag van de initiatie
Die klinkt leuk.
En ik vind het een hele herkenbare.
In veel wijsheidstradities wordt eenzaamheid niet gezien als een probleem, maar als een overgang.
Een initiatie. Een fase waarin het oude wegvalt, terwijl het nieuwe nog geen vorm heeft.
Dat is niet per sé een comfortabele plek, maar wel een eerlijke.
Wie hier niet direct voor wegloopt, ontwikkelt iets wezenlijks: innerlijke autonomie.
Het vermogen om bij jezelf te blijven, ook wanneer herkenning (tijdelijk) ontbreekt.
Geen pleidooi, of toch wél?
Hoewel eenzaamheid mij vaak heeft doen vertwijfelen.
En het ontegenzeggelijk pijnlijk kan zijn.
Hoeft het in mijn optiek zeker niet te betekenen dat er iets mis is.
Het kan ook een teken zijn dat er iets waarachtigs gebeurt.
Niet iedereen zal deze lagen herkennen.
En dat hoeft ook niet.
Maar zou het kunnen dat degene die eenzaamheid werkelijk kan voelen in al zijn lagen.
Het niet ziet als gemis, tekort, of iets dat opgelost moet worden.
Uiteindelijk tot de realisatie komt.
Dat eenzaamheid,
eigenlijk een-te-zamen is?
